हेटौंडा । पेटको क्यान्सर वा ग्यास्ट्रिक क्यान्सर विश्वभर सबैभन्दा बढी हुनेमध्ये पाँचौं किसिमको क्यान्सर हो । सामान्यतया यो क्यान्सर बढी उमेरमा र पुरुषहरूमा महिलाको तुलनामा दोब्बर दरले देखिन्छ । यसका पछाडि जेनेटिक कारण, हेलिकोब्याक्टर पाइलोरी संक्रमण र हाम्रो खानपानका बानीहरू मुख्य छन् । राम्रो खानपान अपनाएर र जोखिमपूर्ण कुराहरू घटाएर पेटको क्यान्सरबाट बच्न सकिन्छ ।
पछिल्ला केही वर्षमा मोटोपन र पश्चिमी जीवनशैलीका कारण पेटको क्यान्सरका केसहरू बढेका छन् । चुरोट, रक्सी र केही औद्योगिक रसायनहरूले पनि जोखिम बढाउँछन् । शरीरमा बढी बोसो, धेरै रक्सी पिउने र अत्यधिक नुन वा प्रशोधित खाना खाने बानीले पनि पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउँछ ।
वंशाणुगत र आनुवंशिक कारकहरू
आनुवंशिक कारकहरूले पनि पेटको क्यान्सरको विकासमा भूमिका खेल्ने रिपोर्ट गरिएको छ। तिनीहरूले शरीरको भडकाउने र प्रतिरक्षा प्रतिक्रियालाई असर गर्छ जसले गर्दा पेटको क्यान्सरको लागि शरीरको संवेदनशीलता परिवर्तन हुन्छ। पेटको क्यान्सर भएको पारिवारिक इतिहास भएको व्यक्तिलाई पेटको क्यान्सर हुने सम्भावना बढी हुन्छ।
पेटको क्यान्सर भएको पारिवारिक इतिहास भएका व्यक्तिहरूलाई यो आफैं लाग्ने सम्भावना बढी हुन्छ। यो विशेष गरी सत्य हो यदि:
- दुई वा बढी नजिकका नातेदारहरू (आमाबाबु, भाइबहिनी, बच्चाहरू) लाई पेटको क्यान्सर भएको छ
- यी आफन्तहरू मध्ये कम्तिमा एक 50 वर्षको उमेर अघि निदान गरिएको थियो
- तीन वा बढी नजिकका नातेदारहरूलाई पेटको क्यान्सर भएको छ, उमेरको पर्वाह नगरी
आहार सम्बन्धित कारकहरू
यदि तपाईंले नुनिलो खानेकुराहरू बढी खानुहुन्छ भने, तपाईंलाई H. pylori संक्रमणको उच्च जोखिम हुन्छ। संग संक्रमण एच। पलोरी पेटको क्यान्सरको विकासलाई बढावा दिन यसको क्षमता बढाउँछ। मिसो सूप, अचार तरकारी, सुकेको माछा र नुनयुक्त माछा जस्ता धेरै नुनयुक्त खानेकुराले पनि पेटको क्यान्सरको जोखिम बढाउँछ।
ग्रील्ड र बार्बेक्यू गरिएको मासु, प्रशोधित स्मोक्ड नुनयुक्त मासु, रातो मासु नुन-संरक्षित खानाहरू, र धुम्रपान गरिएको खानाले पेटको क्यान्सरको प्रगति बढाउन सक्छ।
धुम्रपान र रक्सी बानी को भूमिका
वातावरणीय कारकहरू मध्ये, विभिन्न बानीहरूले पेटको क्यान्सरको विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छन्। धुम्रपान र रक्सीको सेवन पनि पेटको क्यान्सरको विकासमा योगदान गर्ने प्रमुख जोखिम कारकहरू साबित भएका छन्।
ताजा फलफूल र हरिया सागसब्जी अनिवार्य खाने
हरेक दिन आफ्नो भोजनमा ताजा फलफूल र हरिया सागसब्जी समावेश गर्ने । यिनमा भिटामिन सि, क्यारोटिनोइड्स र फ्लेभोनोइड्सजस्ता एन्टिअक्सिडेन्ट हुन्छन् जसले पेटका कोशिकाहरूलाई सुरक्षित राख्छन् । बन्दा, काउली, पालुङ्गो, मेथी र लट्टे जस्ता सागसब्जीमा सल्फोराफेन हुन्छ, जसले क्यान्सर कोशिकाहरू बढ्न दिँदैन ।
नुन र प्रशोधित खाना कम गर्ने
अत्यधिक नुन, अचार, स्मोक्ड र प्याकेज्ड खानेकुराले पेटको भित्री पत्रलाई खराब गर्छ । नुन र प्रिजर्भेटिभहरूले पेटलाई जलन गराउँछन् र क्यान्सरको जोखिम बढाउँछन् । त्यसैले घरमै ताजा पकाएको खाना खाने प्रयास गर्नुपर्छ र बाहिरको प्रशोधित खाना कम गर्नुपर्छ ।
स्वस्थ प्रोटिन खाने
रातो मासुको सट्टा माछा, कुखुरा, दाल र तोफू खान सकिन्छ । रातो मासुमा भएका प्रिजर्भेटिभ्स र उच्च तापमानमा पकाउँदा बन्ने रसायनहरू हानिकारक हुन्छन् । बाफमा पकाएको, उमालेको वा बेक गरेको खाना बढी राम्रो हुन्छ ।
फाइबरयुक्त खाना खाने
ब्राउन राइस, गहुँ, दाल र सिमी जस्ता खानेकुराले पेटको सफाइमा मद्दत गर्छन् र शरीरबाट विषाक्त पदार्थ निकाल्छन् । फाइबरयुक्त खानाले पाचन राम्रो बनाउँछ र आन्द्राको माइक्रोबायोम सन्तुलित राख्छ, जसले क्यान्सरको जोखिम घटाउँछ ।
रक्सी र चुरोटबाट टाढा बस्ने
रक्सी र चुरोटको संयोजन पेटको क्यान्सरको सबैभन्दा ठूलो कारण हो । रक्सीले पेटको झिल्लीलाई हानि पुर्याउँछ र धुवाँमा भएका विषाक्त पदार्थहरू शरीरमा बढी सोसिन्छ। यी दुवैबाट पूर्णरूपमा टाढा रहनु सबैभन्दा प्रभावकारी बचाव हो।


















